Πώς να ανταποκριθώ κατάλληλα στα συναισθήματα  παιδιών και εφήβων;

Πώς να ανταποκριθώ κατάλληλα στα συναισθήματα  παιδιών και εφήβων;

Ο τρόπος που ανταποκρινόμαστε στις συναισθηματικές διακυμάνσεις των παιδιών κάποιες φορές διευκολύνει και κάποιες φορές εμποδίζει τη μεταξύ μας επικοινωνία. Αυτό μπορεί να γίνει ακόμα πιο περίπλοκο, όταν τα παιδιά εκφράζουν δύσκολα συναισθήματα ή έχουν έντονες συναισθηματικές εκρήξεις. Οι πρώτες αντιδράσεις μας, μπορεί να είναι καθοριστικές για τη συνέχεια της επικοινωνίας μας, επομένως είναι προτιμότερο τη στιγμή της κρίσης να επενδύουμε σε πρακτικές που ενισχύουν την αίσθηση φροντίδας και υποστήριξης και να αποφεύγουμε πρακτικές που λειτουργούν ανασταλτικά.

Ποιες πρακτικές λειτουργούν συνήθως σαν εμπόδιο;

  • Η τάση μας να υποβαθμίζουμε τη συναισθηματική αντίδραση των παιδιών, η αποδοκιμασία ή επίκριση: «Δεν είναι τόσο σημαντικό, δεν χρειάζεται να κάνεις έτσι», «Αντιδράς υπερβολικά, δεν έγινε τίποτα», «θα έπρεπε να χαίρεσαι», «ηρέμησε». Οι συναισθηματικές εκρήξεις των παιδιών μπορεί συχνά να είναι δυσανάλογες του ερεθίσματος ή να αποπνέουν μια υπερβολή, αλλά για τη δεδομένη στιγμή το παιδί βιώνει μεγάλη ένταση και χρειάζεται να νιώσει ασφάλεια και αποδοχή. Η υποβάθμιση της εμπειρίας δεν φέρνει τα επιθυμητά αποτελέσματα, αντίθετα προκαλεί μεγαλύτερη αντίσταση, ένταση, θυμό ή ντροπή. Είναι πιθανότερο κάποιος να διατηρήσει μια θέση άμυνας ή να αποφύγει να μοιράζεται τις δυσκολίες του στο μέλλον, εάν νιώθει ότι συνεχώς κρίνεται γι’ αυτά που λέει ή νιώθει.
  • Η τάση μας να υπερασπιζόμαστε τον εαυτό μας ή να εστιάζουμε στα ελλείμματα των παιδιών: «Δεν το εννοούσα έτσι», «Τι δεν καταλαβαίνεις;», «Δεν σε αντέχω άλλο». Η στιγμή της κρίσης δεν είναι η στιγμή να υπερασπιστούμε τον εαυτό μας, αλλά να ακούσουμε προσεκτικά τις ανάγκες του παιδιού. Θα έχουμε τον χρόνο να λύσουμε στην πορεία τις όποιες παρεξηγήσεις. Αντίστοιχα, δεν έχει νόημα να υπενθυμίζουμε στο παιδί όλες τις φορές που έχει φερθεί με τρόπο που δεν εγκρίνουμε ή να ενισχύσουμε την αίσθηση ότι έχει κάποιο πρόβλημα ή δεν μπορεί να ανταποκριθεί στις προσδοκίες μας.
  • Η τάση μας να δώσουμε αμέσως λύση ή να διδάξουμε τη σωστή συμπεριφορά. «Κάνε αυτό που σου λέω και όλα θα πάνε καλά», «είδες που όταν κάνεις έτσι, οι άλλοι δεν σε θέλουν», «σταμάτα να κλαις». Τη στιγμή της έντασης δεν είναι εύκολο να σκεφτεί κάποιος με λογικά επιχειρήματα ή να εστιάσει στα λάθη του. Η λύση στο πρόβλημα μπορεί να έρθει μετά, όταν το παιδί θα είναι σε θέση να σκεφτεί και να δράσει με ηρεμία, αξιολογώντας τις πιθανές λύσεις ή αναζητώντας βοήθεια. Με αυτόν τον τρόπο μαθαίνει ότι μπορεί να εμπιστευτεί τον εαυτό του για να βρει λύσεις στα προβλήματά του, ακόμα κι αν αυτό σημαίνει να ζητήσει βοήθεια από κάποιον.

Η ερώτηση «τι θα ήθελα να ακούσω τώρα αν ήμουν στη θέση του/της;» είναι ένα πολύ καλό φίλτρο που μπορούμε να χρησιμοποιούμε για να καθοδηγούμε τη δική μας στάση.  Αυτό που βοηθάει είναι να ακούμε προσεκτικά, χωρίς να προσπαθούμε να μετριάσουμε τα συναισθήματα που εκφράζονται. Χρειάζεται να στρέψουμε την προσοχή μας στα συναισθήματα που μεταφέρονται, δίνοντας πολλές φορές το κατάλληλο όνομα στο συναίσθημα που υπερισχύει (π.χ. θύμωσες, ένιωσες αδικία, ένιωσες προδομένος, φοβήθηκες κ.ο.κ.). Μπορεί να υπάρχουν και άλλα συναισθήματα που μπορεί το παιδί να επεξεργαστεί και να διαχειριστεί σε δεύτερο χρόνο μέσα από μια συζήτηση, με αφορμή κάποιο ερέθισμα (βιβλίο, ταινία, μουσική κ.ο.κ.) ή μέσα από κάποιο παιχνίδι για τα μικρότερα παιδιά, όπως π.χ. αισθήματα ντροπής ή ζήλειας για ένα συμβάν. Η στάση αποδοχής τη στιγμή της κρίσης διευκολύνει την επεξεργασία και αποδοχή των δύσκολων συναισθημάτων που αναδύονται στην πορεία.



Το psygrams.com σέβεται την ιδιωτικότητά σας

Επιβεβαιώστε εάν αποδέχεστε την παρακολούθηση του Google Analytics. Μπορείτε επίσης να απορρίψετε την παρακολούθηση, ώστε να μπορείτε να συνεχίσετε να επισκέπτεστε τον ιστότοπό μας χωρίς να αποστέλλονται δεδομένα στο Google Analytics.