Πώς βοηθάμε τα παιδιά να αντιμετωπίσουν τον θάνατο του κατοικιδίου;

Πώς βοηθάμε τα παιδιά να αντιμετωπίσουν τον θάνατο του κατοικιδίου;

Η συνύπαρξη με ένα ζωάκι είναι για τα παιδιά μια πολύ σημαντική και τρυφερή εμπειρία ζωής. Κάποτε όμως τα παιδιά μπορεί να χρειαστεί να αντιμετωπίσουν την οδυνηρή στιγμή της απώλειας και τότε χρειάζονται την υποστήριξη και τη φροντίδα των αγαπημένων τους προσώπων. Ο θάνατος ενός κατοικιδίου μπορεί να είναι και η πρώτη επαφή των παιδιών με την απώλεια και το πένθος ή η πρώτη φορά που θα αναγκαστούν να χάσουν κάτι που αγαπούν πολύ. Ο τρόπος που θα αντιδράσουν οι ενήλικες, θα βοηθήσει τα παιδιά να μάθουν πώς να αντιμετωπίζουν και άλλες απώλειες που θα συναντήσουν αναπόφευκτα στη ζωή τους -μικρές ή μεγάλες- και θα τους δώσει ένα από τα πιο σημαντικά μαθήματα ζωής, το να μπορέσουν να πουν «αντίο».

Επιλέξτε την κατάλληλη στιγμή και τον κατάλληλο χώρο. Φροντίστε να έχετε αρκετό χρόνο στη διάθεσή σας, ώστε το παιδί να έχει αρκετό χρόνο για να διαχειριστεί όσα του λέτε, να σας κάνει ερωτήσεις και να εκφράσει τα δικά του συναισθήματα. Αποφύγετε να ξεκινήσετε τη συζήτηση πριν τον ύπνο ή όταν το παιδί πρόκειται να φύγει για το σχολείο ή για κάποια άλλη δραστηριότητα. Επιλέξτε ένα μέρος όπου το παιδί αισθάνεται ασφάλεια και δεν υπάρχουν αντιπερισπασμοί.

Μιλήστε με ειλικρίνεια. Μην προσπαθήσετε να ξεγελάσετε το παιδί. Πολλές φορές οι γονείς επιλέγουν λανθασμένα να κρύψουν την αλήθεια για τον θάνατο του ζώου, επειδή νομίζουν ότι έτσι θα προστατέψουν το παιδί από τον πόνο της απώλειας. Στις περισσότερες περιπτώσεις επιλέγουν να «αντικαταστήσουν» το ζωάκι, να πουν ότι χάθηκε, ότι το πήρε κάποιος ή ότι απλά έφυγε. Τέτοιες πληροφορίες στην πραγματικότητα φέρνουν και πάλι τα παιδιά αντιμέτωπα με αρνητικά συναισθήματα (ενοχές, θυμό, φόβο, θλίψη, μοναξιά, απογοήτευση κ.ο.κ.) και τα κάνουν να ανυπομονούν και να αγχώνονται για την επιστροφή και την επιβίωση του αγαπημένου τους φίλου. Ακόμη περισσότερο, όταν μελλοντικά αποκαλυφθεί το τι πραγματικά έγινε, τα παιδιά μπορεί να αισθανθούν προδομένα, να χάσουν την εμπιστοσύνη τους ή να βιώσουν έντονα αρνητικά συναισθήματα, όπως θυμό και τύψεις. Επιπλέον, μην προσπαθήσετε να απαλύνετε τον πόνο του παιδιού με την υπόσχεση ότι θα πάρετε ένα άλλο ζωάκι. Εάν αυτό είναι κάτι που σκέφτεστε ή αν πιστεύετε ότι έχει έρθει η κατάλληλη στιγμή, εξηγήστε στο παιδί ότι θα υιοθετήσετε ένα άλλο ζωάκι όχι σαν αντικατάσταση, αλλά γιατί θέλετε να καλωσορίσετε ένα ακόμα μέλος στην οικογένειά σας ή γιατί θέλετε να δώσετε αγάπη και να βοηθήσετε ένα ακόμα ζωάκι.

Επιλέξτε τα σωστά λόγια. Αποφύγετε αναφορές, όπως «κοιμήθηκε», «πήγε στον ουρανό», «το πήρε ο θεός» κ.ο.κ. ή ασαφείς/ανακριβείς εξηγήσεις που μπορεί να δημιουργήσουν άγχος, σύγχυση και δυσπιστία. Για παράδειγμα, ένα παιδί που ακούει ότι το αγαπημένο του κατοικίδιο κοιμήθηκε και δεν θα ξυπνήσει ποτέ ή ότι ο γιατρός θα το κοιμίσει (περιγράφοντας την ευθανασία), μπορεί να αρχίσει να αποκτά φοβίες με τον ύπνο, καθώς δεν είναι σε θέση να καταλάβει τη διαφορά ύπνου- θανάτου. Οι ερωτήσεις του παιδιού συνήθως καθοδηγούν τις πληροφορίες που θα χρειαστεί να δώσετε, αλλά θα πρέπει να φροντίσετε να προσαρμόσετε τα λόγια σας με βάση την ηλικία*, το επίπεδο ωριμότητας και τις εμπειρίες του. Οι απαντήσεις σας θα δώσουν στο παιδί την ευκαιρία να κατανοήσει καλύτερα την πραγματικότητα της απώλειας και να καταστείλει τους φόβους του. Πείτε με απλά λόγια ότι το ζωάκι σας πέθανε και ότι λυπάστε πολύ που δεν θα το βλέπετε πια. Αν χρειαστεί, εξηγήστε γιατί πέθανε το ζωάκι (γεράματα, ασθένεια, ατύχημα) και περιγράψτε ότι το σώμα του σταμάτησε να λειτουργεί ή τι συμβαίνει στο σώμα ενός  ζώου όταν πεθαίνει (για μεγαλύτερα παιδιά), με βάση τις πεποιθήσεις ή τα θρησκευτικά πιστεύω της οικογένειάς σας. Μπορείτε επίσης να ανατρέξετε σε ιστορίες και παιδικά βιβλία που διαπραγματεύονται το θέμα του απώλειας, εάν χρειαστεί.

*Ο κανόνας είναι ότι τα παιδιά ηλικίας 3 έως 5 ετών βλέπουν τον θάνατο ως προσωρινό και δυνητικά αναστρέψιμο. Τα παιδιά από 6 έως 8 ετών αρχίζουν να αναπτύσσουν μια πιο ρεαλιστική κατανόηση της φύσης και των συνεπειών του θανάτου. Τα παιδιά μετά την ηλικία των  9 ετών τείνουν να αντιλαμβάνονται πλήρως ότι ο θάνατος είναι μόνιμος και μη αναστρέψιμος.

Επιτρέψτε τα συναισθήματα. Επιτρέψτε στο παιδί να εκφράσει τα συναισθήματά του με τον δικό του τρόπο και ρυθμό, μην το πιέσετε να σας μιλήσει, εάν δεν το θέλει, και μην υποβαθμίζετε το γεγονός του θανάτου του ζώου. Ακόμη περισσότερο μην προσπαθήσετε να κρύψετε τα δικά σας συναισθήματα. Μιλήστε για όσα νιώθετε και μοιραστείτε με το παιδί σας όσα βιώνετε κι εσείς από την πλευρά σας, χωρίς να φοβηθείτε να κλάψετε, εάν αυτό έχετε ανάγκη. Μέσα από τις δικές σας αντιδράσεις το παιδί μαθαίνει πολλά για τον τρόπο που μπορεί να διαχειριστεί την απώλεια και τον πόνο που νιώθει. Εάν το παιδί έχει βιώσει και άλλες εμπειρίες απώλειας ή δύσκολων αποχωρισμών, είναι πολύ πιθανό να αναστατωθεί ακόμα περισσότερο, να θέλει να μοιραστεί κάτι περισσότερο μαζί σας ή να αναζητά την παρουσία και την υποστήριξη σας ακόμα πιο έντονα. Εάν παρατηρήσετε αλλαγές στη συμπεριφορά, τη ρουτίνα και τη λειτουργικότητα του παιδιού, μην διστάσετε να ζητήσετε εξειδικευμένη βοήθεια.

Τελετουργίες και αναμνήσεις. Το παιδί πρέπει να έχει την ευκαιρία να αποχαιρετήσει τον αγαπημένο του φίλο με τον δικό του τρόπο. Βοηθήστε και παροτρύνετε το παιδί να τιμήσει το αγαπημένο του κατοικίδιο μέσα από λευκώματα, ζωγραφιές, κολάζ φωτογραφιών, νοσταλγικές συζητήσεις ή άλλες διαδικασίες που θα του επιτρέψουν να κάνει ένα «αφιέρωμα» στον φίλο του. Με αυτόν τον τρόπο θα του διδάξετε ότι παρά τον θάνατό του, οι αναμνήσεις, τα συναισθήματα και η αγάπη σας, θα τον κρατούν πάντα κοντά σας. Συμβολικά μπορείτε να φτιάξετε έναν τάφο ή να δημιουργήσετε ένα «μνημείο» για το ζωάκι, καθώς σε αντιστοιχία με τις τελετές ταφής και τα μνημόσυνα των ανθρώπων, οι τελετουργίες βοηθούν τα παιδιά να σηματοδοτήσουν την πραγματικότητα του θανάτου και να διευκολύνουν τη διαδικασία του πένθους.  Μην ξεχνάτε ότι η στενοχώρια και η θλίψη για την απώλεια ενός ζώου, ιδιαίτερα για ένα παιδί, είναι συνήθως παρόμοια με τη θλίψη για την απώλεια ενός αγαπημένου προσώπου.  Ένα παιδί το πιθανότερο είναι να πονέσει πολύ περισσότερο εάν χάσει τον αγαπημένο του κατοικίδιο, παρά έναν μακρινό συγγενή. Αυτό μπορεί να είναι δύσκολο να το αντιληφθούν όσοι δεν έχουν ζήσει με κάποιο ζωάκι και ίσως χρειαστεί να το επισημάνετε σε άτομα της οικογένειας ή σε φίλους σας, ώστε να έχετε μια κοινή γραμμή αντιμετώπισης προς το παιδί.

 

πώς βοηθάμε τα παιδιά να αντιμετωπίσουν τον θάνατο του κατοικιδίου


Το psygrams.com σέβεται την ιδιωτικότητά σας

Επιβεβαιώστε εάν αποδέχεστε την παρακολούθηση του Google Analytics. Μπορείτε επίσης να απορρίψετε την παρακολούθηση, ώστε να μπορείτε να συνεχίσετε να επισκέπτεστε τον ιστότοπό μας χωρίς να αποστέλλονται δεδομένα στο Google Analytics.